POWRÓT

O Giminie

Stolica gminy – Miedziana Góra, jest starym osiedlem górniczym związanym z pobliskimi kopalniami rud miedzi i żelaza, eksploatowanymi w XVI-XIX wieku; oraz w latach 1915-1918. Wieś częściowo położona na starych hałdach. Gmina Miedziana Góra została utworzona w AD 1973 roku. (E. Kosik, Nasza Mała Ojczyzna, Kielce 2001).

W okolicy zachowane żużle i dawne otwory szybowe. Do ogólnopolskiego rozgłosu miejscowości przyczyniła się decyzja Komisji Menniczej nakazująca, aby kruszec wydobywany na Miedzianej Górze służył do wybijania od 1786 roku w warszawskiej Mennicy Koronnej, polskiej monety miedzianej (pół grosze, grosze, trojaki z napisem: „Z MIEDZI KRAIOWEY”). W połowie XIX wieku w Miedzianej Górze istniała wytwórnia fajansu, opierająca swój byt na miejscowych złożach glinki. (H. Łabęcki, Górnictwo w Polsce, Warszawa, 1959)

Wśród zabytków archeologicznych zlokalizowanych na terenie gminy wymienić można rozproszone stanowiska osadnicze i dawne miejsca wytopu rud żelaza. Rozwój przemysłowy tego obszaru posiada odległą metrykę i wiąże się wczesnośredniowiecznym kuźnictwem. W XVI wieku dorzecze rzeki Bobrzy stało się centrum polskiego hutnictwa. W 1598r przybyły z Bergamo Jan Hieronim Caccia zbudował w okolicach Ćmińska nad rzeką Bobrzą kuźnicę, w której, wytwarzano i przerabiano stal. Około 1624r w pobliskiej Bobrzy nad rzeką o tej samej nazwie zbudowano pierwszy w Polsce wielki piec współpracujący z licznymi kuźnicami, dymarkami, fryszerkami, urządzeniami do wiercenia i gładzenia luf armatnich, stępami do tuczenia rudy. Cały ten zespół przemysłowy działał w oparciu o miejscowy surowiec pochodzący z pobliskich kopalń rudy. (M. Starz, Zagnańsk, Samsonów, Tumlin, Ćmińsk, Z dziejów osad nad górną Bobrzą, Kielce 1995). W 1636r hutę przejął włoski specjalista Jakub Gianotti. W 1645roku dzierżawił ją kolejny Włoch – Jan Gibboni, po nim Bernard Servelli. W 1709roku podupadłe manufaktury powróciły pod bezpośredni zarząd biskupów krakowskich, w 1789 roku przejęty zostały na rzecz Skarbu Państwa.

Zamiar ponownego uprzemysłowienia tego obszaru wiąże się z projektem wybudowania w Bobrzy na tzw. „ Zaroślaku”, nowoczesnego zakładu wielkopiecowego. Realizację ta rozpoczętą w 1824roku według planów Fryderyka Wilhelma Lempe. Powódź w 1828 roku znacznie pokrzyżowała prace budowlane, a później wypadki związane z wybuchem Powstania Listopadowego przerwały inwestycję. (E. Kosik, W Białym Zagłębiu, Kielce 1998). Ostatecznie nowe kierunki w rozwoju hutnictwa zadecydowały o zaniechaniu budowy zakładu w pierwotnym kształcie.

W granicach gminy nie ma żadnej miejscowości o tradycjach miejskich.

autor: UG Miedziana Góra
źródło: http://www.miedziana-gora.pl/asp/pl_start.asp?typ=14&sub=3&menu=78&strona=1